Een Manjushri uit de 12e eeuw vestigt een wereldrecord in Hongkong
Auteur : Peter Vredeveld · Gepubliceerd
Op 30 oktober 2026 is bij Christie's in Hongkong een verguld koperen beeld van Manjushri, de bodhisattva van de wijsheid, verkocht voor HK$137,35 miljoen, ongeveer 17,5 miljoen Amerikaanse dollar. Dat is meer dan het dubbele van de laagste schatting en een nieuw wereldrecord op een veiling voor een Himalaya-beeld van verguld brons. Het was ook het duurste stuk van het hele najaarsseizoen van Christie's in Hongkong, duurder dan elk keizerlijk Chinees porselein en elk schilderij in de veilingen.
Voor iedereen die van Himalaya-kunst houdt, is dit prachtig nieuws. Het laat zien hoe hoog het werk van de Newar-bronsgieters uit de Kathmandu-vallei vandaag wordt gewaardeerd, negen eeuwen nadat dit beeld werd gemaakt.
Een meesterwerk van Newar-gietkunst
Het beeld is 93 cm hoog, wat heel groot is voor een vroeg Himalaya-brons. Manjushri staat rechtop, gekroond en rijk versierd met halskettingen, armbanden en een heilig koord. Op een lotus bij zijn schouder rust de Prajnaparamita-soetra, het boek van de volmaakte wijsheid en een van zijn kenmerken.
Christie's noemt het beeld een meesterwerk van de Newar-beeldhouwtraditie en vergelijkt het met vroege verguld koperen bodhisattva's in het British Museum, het Victoria and Albert Museum en het Norton Simon Museum in Pasadena. Het werd aangeboden in een veiling uit één privécollectie, Awakening Wisdom: Masterpieces of Buddhist Art from a Private Asian Collection, tijdens de Hong Kong Asian Art Week. Samen met de vaste veiling van Indiase, Himalaya- en Zuidoost-Aziatische kunst bracht deze categorie HK$283 miljoen op, volgens Christie's het hoogste totaal ooit.
Wie is Manjushri?
Manjushri is de bodhisattva van de wijsheid. Meestal wordt hij afgebeeld als een jonge prins met een vlammend zwaard, dat door onwetendheid heen snijdt, en het boek van de wijsheid, vaak op een lotus bij zijn schouder. In de Kathmandu-vallei heeft hij een bijzondere plek: volgens een lokale legende was de vallei ooit een meer, en sneed Manjushri met zijn zwaard een opening in de heuvels zodat het water kon wegstromen en mensen er konden wonen. Lees meer over Manjushri en de andere grote bodhisattva's.
Waarom Newar-bronzen zo bewonderd worden
De Newars van de Kathmandu-vallei gieten al meer dan duizend jaar heilige beelden, en hun vakmanschap was ver buiten Nepal beroemd. Newar-kunstenaars werkten voor kloosters in Tibet, en in de 13e eeuw reisde de Newar-meester Araniko naar het hof van Koeblai Khan in China.
Hun beelden worden gemaakt met de verloren-wasmethode: elk beeld wordt eerst in was gemodelleerd, dus elke mal wordt maar één keer gebruikt en elk beeld is uniek. De mooiste stukken zijn vuurverguld, een techniek waarbij goud met hitte aan het koper wordt gehecht, en met de hand afgewerkt met fijn drijfwerk en ingelegde stenen. Families in Patan werken nog altijd zo. Lees over bronsgieten in Patan en bronzen Boeddhabeelden.
Wat een recordbeeld elke verzamelaar leert
Weinig mensen zullen ooit een meesterwerk uit de 12e eeuw bezitten, maar de kwaliteiten die deze Manjushri bijzonder maken, zijn dezelfde waar u bij elk Nepalees brons op let: een rustig, fijn gemodelleerd gezicht, scherpe details in de kroon en de sieraden, warme en egale vuurvergulding in plaats van verf, evenwichtige verhoudingen en een goed afgewerkte voet. Ons artikel over hoe u een antiek beeld herkent legt uit waar u op moet letten, en op de pagina Boeddhabeelden uit Nepal leest u hoe u Nepalees werk herkent.
Oude beelden en de wet in Nepal
Nepal beschermt zijn cultureel erfgoed zorgvuldig. Beelden en andere voorwerpen van meer dan ongeveer honderd jaar oud mogen het land niet uit zonder toestemming van het Department of Archaeology. Wij houden ons aan de wetten van elk land waar we inkopen, en we garanderen dat de leeftijd die we bij elk beeld geven klopt. Zie onze echtheidsgarantie.
Manjushri-beelden in onze collectie
In onze galerie in Deventer vindt u verschillende vuurvergulde Manjushri-beelden uit Nepal, gegoten door Newar-ambachtslieden in het midden van de 20e eeuw, in dezelfde traditie als het recordbeeld. Sommige zijn ingelegd met halfedelstenen. U bent van harte welkom om ze in het echt te komen bekijken, of bekijk ze hieronder.
Deel deze pagina
